🇫🇷 La Fontaine au répit

Jusqu’au 19e siècle, subsistait une manifestation de la religion populaire : la fontaine au répit, un type de lieu saint (chapelle dédiée à la Vierge, autel, source…) rencontré en pays de tradition catholique.
Selon la croyance populaire, “le répit” correspondait, chez un enfant mort-né, à un bref retour à la vie, le temps de lui conférer le baptême.
Sans ce sacrement, l’âme du nouveau-né errait éternellement dans les ténèbres effroyables des limbes, sans jamais voir Dieu. Il ne pouvait donc être enterré en terre paroissiale consacrée, et était inhumé en terre profane, dans un champ ou un jardin.
Pour répondre aux supplications des parents, le petit cadavre était immédiatement transporté après la mort vers le sanctuaire au répit, ici vers la fontaine, dans l’espoir de détecter un signe de vie.
L’immersion du corps dans la source pouvait provoquer, par réflexe, un mouvement — un membre qui bougeait, une rougeur au visage. Le moindre signe permettait alors de baptiser l’enfant, qui devenait chrétien et entrait dans le sein de l’Église.
La source de Fays, située juste derrière la chapelle de Notre-Dame de Bon Secours, est une source au répit.
Y aurait-il un lien direct entre la source et la chapelle ?
La question reste posée…

🇳🇱 Bron van Respijt

Tot in de 19e eeuw bestond er nog een uiting van volksgeloof: de « bron van respijt » was een type heilige plaats (een aan de Maagd gewijde kapel, een altaar, een bron…) die men aantrof in katholieke gebieden.
Volgens het volksgeloof kwam er bij een doodgeboren kind een kortstondige terugkeer tot leven voor, « het respijt », waardoor het kind alsnog het doopsel kon ontvangen. Zonder dit sacrament zou de ziel van de pasgeborene voor eeuwig ronddolen in de afschuwelijke duisternis van het voorgeborchte, zonder ooit God te kunnen aanschouwen. Het kind mocht dan ook niet begraven worden in gewijde parochiegrond en werd in ongewijde aarde begraven, bijvoorbeeld in een veld of een tuin.
Om aan de smeekbeden van de ouders tegemoet te komen, werd het lichaampje onmiddellijk na de dood naar het heiligdom van respijt gebracht – hier naar de bron – in de hoop een teken van leven waar te nemen. De onderdompeling in het water kon reflexmatig een beweging veroorzaken, zoals een ledemaat die bewoog of een blos op het gezicht. Het kleinste teken volstond om het kind te dopen, waarna het als christen werd opgenomen in de schoot van de Kerk.
De bron van Fays, net achter de kapel van Onze-Lieve-Vrouw van Goede Bijstand, is zo’n respijtbron.

Is er een directe link tussen de bron en de kapel?
Die vraag blijft open…

🇬🇧  Foutain of Respite

Until the 19th century, a form of popular religious practice persisted: the « fountain of respite » was a type of sacred site (a chapel dedicated to the Virgin Mary, an altar, a spring…) found in regions with Catholic traditions.
According to popular belief, “respite” referred to a brief return to life in a stillborn child, just long enough to receive baptism.
Without this sacrament, the newborn’s soul was doomed to wander forever in the dreadful darkness of limbo, never able to see God. The child could not be buried in consecrated parish ground and was instead interred in unconsecrated earth, such as a field or garden.
In response to the desperate pleas of parents, the infant’s body was immediately taken after death to the sanctuary of respite—here, to the spring—in the hope of witnessing a sign of life.
Immersing the body in the water could, by reflex, trigger a movement—such as a limb twitching or a flush appearing on the face. The slightest sign allowed the child to be baptized, thus becoming a Christian and entering the embrace of the Church.
The spring at Fays, located just behind the chapel of Our Lady of Good Help, is one such « respite spring. »

Is there a direct link between the spring and the chapel?
The question remains open…